काठमाडौं । जेलभित्रको पनि जेल मानिने ‘गोलघर’—त्यो केवल एउटा संरचना थिएन, त्यो विचारलाई दबाउने प्रयासको प्रतीक थियो। तर इतिहासले बारम्बार देखाएको छ, विचारलाई बन्द कोठामा कैद गर्न सकिँदैन। यही सत्यको प्रमाण बनेको छ केपी शर्मा ओलीको संघर्षपूर्ण जीवन।
२०३० असोज २३ गते पक्राउ परेका ओली २०४४ असार ११ गते मात्र जेलबाट मुक्त भए। यो १४ वर्षको जेल जीवन केवल कैदको समय थिएन, त्यो राजनीतिक विश्वास, साहस र बलिदानको परीक्षा थियो। चार वर्षसम्म गोलघरभित्र सहनु परेको यातना कुनै सामान्य कथा होइन—यो संघर्षको जीवित इतिहास हो।
२०२६ सालमै एकै वर्ष १० पटक गिरफ्तारी हुनु, त्यसपछिका निरन्तर दमन र निगरानीले देखाउँछ कि सत्ता व्यक्ति होइन, विचारसँग डराएको थियो। एउटा सादा जीवन बाँचेको व्यक्तिलाई पक्राउ गर्न ५०० भन्दा बढी प्रहरी खटिनु त्यही डरको संकेत थियो।
जेल जीवनको क्रममा उहाँका पाँच जना सहयोद्धालाई ‘जेल सार्ने’ बहानामा सुखानीको जंगलमा लगेर गोली हानी हत्या गरियो। त्यही योजना ओलीका लागि पनि बनाइएको थियो। तर भाग्य, साहस र प्रहरी मोहनप्रसाद अधिकारीको मानवीय भूमिकाले त्यो प्रयास असफल भयो। मृत्युसँग दिनदिनै पौठेजोरी खेलेर बाँच्न सिकेको मान्छेका लागि हिरासत डर होइन, संघर्षको अर्को अध्याय मात्र थियो।
उहाँका लागि राजनीति कुर्सीको खेल होइन, बलिदानको बाटो थियो। सत्ता होइन, सत्यको खोज थियो। दमन, अत्याचार र हत्या प्रयासबीच पनि नझुकेको अडानले एउटा नेतृत्व जन्मियो—गोलघरको अँध्यारोबाट उठेको नेतृत्व।
इतिहास साक्षी छ—
जसलाई दबाउन खोजिन्छ, उही अझ बलियो भएर उठ्छ।
ओलीको यात्रा त्यसैको उदाहरण हो। जेलमा थुनिँदा पनि नहारेको, मृत्युसँग जुध्दा पनि नडराएको, र अन्ततः संघर्षबाट नेतृत्वमा उभिएको नाम हो—ओली।
गोपाल ओली
सदस्य, नेकपा एमाले लुम्बिनी प्रदेश कमिटी